Bayden ermənipərəst, yoxsa Azərbaycanın dəstəkçisi olacaq?

“Donald Trampın ABŞ prezidenti olduğu 4 il boyunca Cənubi Qafqazdakı Azərbaycan, Ermənistan və Gürcüstan, habelə Orta Asiyadakı 5 dövlət haqqında bir söz dilə gətirdiyini xatırlamaq çətindir. Dövlət katibi Mayk Pompeo bir neçə dəfə həmin bölgələrin yanından keçib və demokratiya qurmağın zəruriliyi barədə nəsə mızıldanıb. Lakin Trampın gətirdiyi qütbləşmələri nəzərə alaraq, bu sözlər mənasız səslənib”.

Reyting.az "BNE İntellinews”-a istinadla xəbər verir ki, yeni ABŞ administrasiyasının postsovet ölkələri ilə necə münasibətlər quracağı hazırda bir çox analitiklərin müzakirə mövzusudur.

“Tramp hər yerdə güclülərlə dost və onlar üçün bir hədiyyə idi. Varisi Co Bayden həm ölkə içində, həm də xaricdə Amerikanın demokratik mövqeyini bərpa etmək üçün çox iş görməli olacaq. İlk gündən çox sayda böhranla üzləşəcəyini nəzərə alsaq, bu işlərin böyük hissəsinin Rusiyanın arxa bağçasına yönələcəyi şübhə doğurur, lakin onun xarici siyasət qrupu iş başında, həmçinin Sem dayının təsiri və nüfuzunun bərpası üçün müəyyən imkanlar olacaq”, – deyə "BNE İntellinews”-un təhlilində qeyd olunur.

“Bayden bir neçə onillik boyu Vaşinqtonun ən görkəmli, peripatetik xarici siyasət xadimlərindən biri və Soyuq müharibə veteranı kimi bölgənin bir çox aparıcı simalarını şəxsən tanıyır. Xüsusilə, keçmişdə Gürcüstanın postsovet keçidinə çox vaxt ayırıb və senator olaraq 2008-ci ilin 12 günlük Rusiya-Gürcüstan müharibəsindən sonra ölkəyə 1 milyard dollarlıq yardım paketinin təşkilinə rəhbərlik edib. 2009-cu ildə, Barak Obama administrasiyasında ABŞ-ın vitse-prezidenti olan Bayden Gürcüstan parlamentində milli şair İlya Çavçavadzenin sözlərindən sitat gətirərək gürcü xalqını “ilhamverici” olaraq səciyyələndirib.

“Gürcü Arzusu” Partiyasının hakim olduğu, lakin keçən ilin payızında saxtalaşdırılma iddiası ilə müxalifət partiyalarının boykot etdiyi parlament seçkilərindən sonra Gürcüstan dərin parçalanma keçirir. Tənqidçilərin fikrincə, “Gürcü Arzusu” Moskvaya çox yaxın görünür, lakin onun siyasətçiləri Gürcüstanın gələcəyinin Avropa İttifaqı və NATO üzvlüyündə olacağı fikrini dəstəkləməyə meyllidirlər. Burada Vaşinqtondan azca dəstək üçün yer var, lakin Gürcüstan Bayden üçün heç vaxt əsas hərəkətedici məkan olmayacaq”.

Analitik sayt Bayden administrasiyasında 3 əsas təyinata diqqət yetirir: Andrea Kendall-Teylor Milli Təhlükəsizlik Şurasının (MTŞ) Rusiya və Orta Asiya şöbəsinin direktoru vəzifəsinə gətirilir. O, uzun müddət Azərbaycan və Qazaxıstan üzrə işləyib; Amanda Slout, Qafqaz da daxil olmaqla, Avropa üzrə MTŞ direktoru olacaq; Nensi MakEldouni – vitse-prezident Kamala Harris üçün milli təhlükəsizlik məsləhətçisi olaraq namizəd göstərilib. ABŞ-ın Bakı və Ankaradakı səfirliklərində missiya rəhbərinin müavini vəzifəsində çalışıb.

Daha sonra məqalədə qeyd olunur:

“Trampın xarici dünyanın əksər hissəsi – İran, Çin, Venesuela, Şimali Koreya və bəzən Avropa İttifaqı ilə əlaqəni kəsməsi, “Twitter”-lə xarici siyasət yürütməsi ona “mehriban düşmənlər” qazandırıb. Keçən il sentyabrın sonlarında Cənubi Qafqazda Azərbaycan və Ermənistan arasında Dağlıq Qarabağ anklavı ilə bağlı 44 günlük qanlı qarşıdurma da ondan yan keçib. Tramp müharibənin Avropanın astanasında başlamasından bixəbər idi. Yalnız seçki kampaniyası mitinqlərindən birində erməni diasporu üzvləri tərəfindən qaldırılan erməni bayraqlarından məftun olmuşdu. İlham Əliyevin NATO üzvü olan Türkiyənin prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan tərəfindən dəstəklənməsi və hərbi kampaniya Ağ Evdə narahatlıq doğurmurdu.

Baydenin komandası isə əslində, münaqişə ilə bağlı sərt bir açıqlama verib, lakin qismən Fransa və xüsusilə, münaqişə ilə maraqlanmayan Pompeonun səyləri ilə atəşkəs uğursuzluğundan sonra müvəffəqiyyətli atəşkəsdə vasitəçilik Moskvanın ixtiyarına keçib.

Bir neçə erməni mənşəli yüksək vəzifəli məmuru da ehtiva edən Bayden komandası Əliyevin Dağlıq Qarabağla bağlı müharibə dövründə artan iştahasını cilovlaya bilər, ancaq Bayden komandasını qarşıdurma sonrası danışıqlarda bu cür təsəvvür etmək çətindir. Bayden barışığın pozulmasına səbəb ola biləcək istənilən müdaxilənin qarşısını almaqda Ərdoğana arxalana bilər, amma hələlik Rusiya 2000 sülhməramlı ilə bu bölgədə atəşkəsin yeganə ağasıdır”.

Ana səhifəyə dön