İranın nüvə obyektlərinə hücum: İsrailin buna cəsarəti çatacaqmı?

İsrail İranın nüvə infrastrukturuna qarşı tammiqyaslı hərbi ssenariyə hazır olmaya bilər. Bu narahatlıqları yəhudi dövlətinin təqaüdçü və hazırkı rəsmiləri də bölüşür və əməliyyatın hazırlanmasının ən azı iki il çəkəcəyini proqnozlaşdırırlar. Məlumata görə, vəziyyət İranın müdafiə qabiliyyətinin son on ildə baş vermiş yaxşılaşması ilə mürəkkəbləşib. İstisna deyil ki, nüvə obyektlərinə qarşı məqsədyönlü təxribatın təşkili İsrail tərəfi üçün “işləyən” variant olaraq qalır. Bununla belə, şübhəsiz ki, bunun bir qiyməti olacaq.

Reyting.az xəbər verir ki, bu barədə “Nezavisimaya qazeta” yazıb.

Təhlildə qeyd olunur:

İranın mövqelərinə qarşı genişmiqyaslı əməliyyatın təşkil olunub-olunmayacağı sualı İsrail rəhbərliyinin ictimai təhdidləri fonunda yaranıb. ABŞ-ın Yaxın Şərqdəki müttəfiqi Vyanada “nüvə sazişi”nin bərpasına dair danışıqların gedişindən narahatdır.

Bu yaxınlarda məlum olduğu kimi, İran tərəfi MAQATE müfəttişləri ilə Qurc şəhərində nüvə infrastrukturunu müşahidə etməyə imkan verən videokameraların yenidən quraşdırılması ilə bağlı prinsipial razılığa gəliblər. Hətta mümkün razılaşma üçün əsas olacaq mətni başa düşdüklərini nümayiş etdiriblər. Bununla belə, israillilər ciddi güzəştlərin Tehranın hərbi atoma doğru gizli hərəkətini davam etdirməsinə kömək edəcəyindən ehtiyatlanırlar.

Amerikanın “New-York Times” qəzeti ilə söhbətində bir neçə hazırkı və istefada olan yüksək rütbəli İsrail rəsmisi qeyd edib ki, onların ölkəsi İranın nüvə proqramını məhv etməyə və ya əhəmiyyətli dərəcədə yavaşıtmağa imkan verəcək resurslara malik deyil. Qəzetin həmsöhbətlərindən biri bildirib ki, genişmiqyaslı kampaniya hazırlamaq üçün ən azı iki il lazım olacaq.

“New-York Times”in məlumatına görə, kəşfiyyat mənbəyi aydınlaşdırıb ki, İran ərazisindəki potensial hədəflər, məsələn, Natanz və Fordodakı obyektlər geniş yeraltı infrastruktura malikdir və onlara ciddi ziyan vurmaq çətindir.

Ayrı bir problem, yanacaq dolduran təyyarələrin olmamasıdır. Yanacaq ötürmə qabiliyyəti, hipotetik güc ssenarisi baş verərsə, əsas rəqibinə kömək etmək üçün İranın zəifliyindən qorxaraq bəzi ərəb ölkələrinin hava məkanını keçməli olan İsrail aviasiyası üçün çox vacibdir. Bu yaxınlarda İsrailin nazirliklərarası silah tədarükü komissiyası amerikalıların havada 11-12 saata qədər qala bilən və onlarla qırıcıya yanacaq doldura bilən dörd “KC-46” təyyarəsi ilə bağlı sifarişini təsdiqləyib. İnandırsa da, Vaşinqton problemi vaxtından əvvəl həll etməkdən imtina edib: “KC-46”nın çatdırılması ən azı dörd il çəkəcək”.

İsrail Hərbi Hava Qüvvələrinin istefada olan generalı Relik Şafir deyir: “Bütün bu obyektləri əhatə edəcək kampaniyaya başlamaq çox çətindir, hətta demək olar ki, mümkün deyil. Yaşadığımız dünyada İranın nüvə infrastrukturuna qarşı əməliyyat keçirməyə qadir olan yeganə hava qüvvələri ABŞ Hərbi Hava Qüvvələridir”.

Onun sözlərinə görə, Tehranda onlarla nüvə stansiyası var, bəziləri yerin dərinliklərindədir və israillilər üçün onları tez bir zamanda məhv etmək çətin olacaq.

Bundan əlavə, Şafirin qeyd etdiyi kimi, Müdafiə Ordusunda bunker və ya tunel sistemini məhv edə biləcək ən son bombaları daşımaq üçün lazımi sayda iri döyüş təyyarələri yoxdur. Xüsusilə qorunan obyektlərə günlər və hətta həftələr çəkə biləcək çoxsaylı zərbələr endirməli olacaqlar.

İsrail hakimiyyət orqanları güclü ssenarinin istifadəsinə səbəb ola biləcək “qırmızı xətlərin” haradan keçdiyini dəqiqləşdirməyə tələsmir. Qeyri-rəsmi səviyyədə İsrail rəsmiləri etiraf edirlər ki, iranlıların uranı 90 faizə qədər zənginləşdirməyə başlaması səbr kasasını daşdıra bilər. Hazırda bu, 60 faiz olaraq qalır.

MOSSAD-ın keçmiş əməliyyatlarının mütəmadi olaraq ortaya çıxan təfərrüatları göstərir ki, İranın nüvə infrastrukturuna qarşı genişmiqyaslı kampaniyaya icazə verilməsə belə, təxribat hücumlarının davam edəcəyinə şübhə yeri qoymur. Bu halda İran hakimiyyəti cavab verməyə məcbur olacaq.

İsrailin güc ssenarisinin nəticələri ilə bağlı heç bir illüziyası yoxdur. Hərbi kəşfiyyatın proqnozlarına görə, eskalasiya Qəzza zolağında Tehranla sıx əməkdaşlıq edən Fələstinin “Həmas” qruplaşması və Livan “Hizbullah”ının fəallaşmasına səbəb olacaq. Müvafiq təhdidlər, yəhudi dövlətinə inanıldığı kimi, İranyönlü nizamsız birləşmələrin fəaliyyət göstərdiyi Suriya arenasından da gəlir. Müharibənin ssenarisini təsvir edən raket əleyhinə müdafiə üzrə ekspert Təl İnbar, "Ola bilsin ki, İsrail təyyarələri İsrailə enməyə cəhd edəndə İran raketlərinin onların uçuş-enmə zolaqlarını məhv etdiyini görürlər", - deyib.

Üstəlik, İsrail kəşfiyyatının məlumatına görə, İran son on ildə müdafiə qabiliyyətini xeyli təkmilləşdirib. Rəsmilər vurğulayırlar ki, yəhudi dövləti regional düşmənin nüvə infrastrukturu üçün hərbi variantları da nəzərdən keçirib və bəlli olub ki, İslam Respublikası 2012-ci ildən bəri öz gücünü əhəmiyyətli dərəcədə artıra bilib. Bu, riskləri əhəmiyyətli dərəcədə artırır.

Ana səhifəyə dön