00:14 / 03-02-2026
Aviadaşıyıcı gəmilərə malik ölkələrin reytinqi açıqlanıb
23:39 / 02-02-2026
Tramp: "Hindistan Rusiya neftindən imtina etdi"
23:02 / 02-02-2026
İcra başçısını söyən şəxs həbs olunub
21:04 / 02-02-2026
"Velizarofficial" adlı səhifənin idarəçisi saxlanılıb
20:02 / 02-02-2026
İlham Əliyev Birləşmiş Ərəb Əmirliklərində - Yeni sənədlər imzalanıb - (Yenilənib) - Fotolar
19:41 / 02-02-2026
Xalq artistinin oğlu döyülüb
19:23 / 02-02-2026
Süleyman Mikayılov: “Nə harasa çağırılmışam, nə də ifadə vermişəm”
18:52 / 02-02-2026
Sabiq səfir: Türkiyədə görüş təşkil etməyə çalışırlar
18:00 / 02-02-2026
Qaz borusu partlayıb, yaralılar var - Yenilənib
17:55 / 02-02-2026
Generallar yeni vəzifədə polkovnik rütbəsində işləyəcək
17:16 / 02-02-2026
Cəlaloğlu: İranı silahlandırmağın mənası yoxdur
15:47 / 02-02-2026
Kreml Zelenskinin Moskvaya səfərində israrlıdır
15:17 / 02-02-2026
Oskar mükafatına namizədi həbs ediblər
15:04 / 02-02-2026
Kamran Əliyev üç prokuror təyin edib
14:20 / 02-02-2026
Apteklərdə nöqsanlar aşkar edilib
14:13 / 02-02-2026
Kreml Avropada xaos yaratmağı planlaşdırır
13:35 / 02-02-2026
Fevralın 17-də astronomik hadisə baş verəcək
13:12 / 02-02-2026
Dağlıq ərazilərə qar yağacaq - Proqnoz
13:06 / 02-02-2026
İTV-nin Yayım Şurasına yeni üzvlər seçilib
12:39 / 02-02-2026
Milli Məclisin iki komissiyası yenidən formalaşdırılıb - Siyahı
12:31 / 02-02-2026
Deputat: Azərbaycan seçkilərə qədər Ermənistanla sülh müqaviləsini imzalaya bilər
12:04 / 02-02-2026
Naxçıvan Konstitusiyasına çoxsaylı dəyişikliklər II səsvermədə təsdiqlənib
11:57 / 02-02-2026
İşsizlik dövlət üçün əlavə risklər yarada bilər
11:38 / 02-02-2026
Ay missiyasına hazırlıqlar başlayıb - Foto
11:26 / 02-02-2026
Musiqiçi oğluna 521 dildə mahnı yazıb
11:04 / 02-02-2026
Milli Məclisin iclası başlayıb
10:59 / 02-02-2026
ABŞ İranı armada ilə, Tehran Ağ evi regional müharibə ilə təhdid edir
10:58 / 02-02-2026
“QHT işi”: Mehriban Rəhimlinin məhkəməsi başlayır
10:34 / 02-02-2026
Prezident gəncləri təbrik edib - Müraciət
10:27 / 02-02-2026
Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının öz valyutası olmayacaq
20:01 / 30-01-2026
Prezident icra başçısını vəzifədən azad edib - Foto
17:31 / 29-01-2026
Vensin səfəri Güney Qafqaza nə vəd edir?
17:48 / 30-01-2026
Yerə bənzəyən planet kəşf olunub
18:15 / 30-01-2026
Vəzifəli şəxslər həbs edilib - (Yenilənib) - Foto
11:42 / 30-01-2026
Tramp üçün əlavə bəhanə: ABŞ prezidenti İraqı niyə hədəfə alıb?
15:04 / 02-02-2026
Kamran Əliyev üç prokuror təyin edib
23:45 / 29-01-2026
Ceyhun Bayramov: Azərbaycan ərazisindən İrana qarşı istifadəyə icazə verilməyəcək
13:35 / 02-02-2026
Fevralın 17-də astronomik hadisə baş verəcək
14:05 / 29-01-2026
Mollazadə: İran ətrafında vəziyyət ağır və təhlükəlidir
13:48 / 29-01-2026
Zəngilana növbəti köç karvanı gedib - (Yenilənib)
15:01 / 29-01-2026
Rusiya ordusu bir şəhəri ələ keçirib, iki şəhərə doğru irəliləyir
Fəslibahar xanım: Şahzadə, şairə, şərqiçi - Foto
Tarix: 11-04-2020 23:09 | Bölmə: Ənvər ÇİNGİZOĞLU
Fəslibahar xanım Qacar elinin Qovanlı oymağına mənsubdur. Şahzadədir. Babası Fətəli şahın qırxbеşinci оğlu Pərviz mirzə (anası Bəyim xanım Hacı İlyas xan qızı Təcrişi) 1823-cü ildə Qacarlar məmləkətinin paytaxtı Tehran şəhərində anadan оlmuşdu. Mükəmməl saray təhsili almışdı. 1867-ci ildən Nəyyirüddövlə ləqəbini daşıyırdı. Pərviz mirzə Nişapurun hakimi оlmuşdu.
Pərviz mirzə Nəyyirüddövlə 1890-cı ildə vəfat еdib.
Pərviz mirzənin Sultan Hüsеyn mirzə adlı оğlu vardı.
Fəslibahar xanımın atası Sultan Hüsеyn mirzə Pərviz mirzə oğlu 1846-cı ildə Tehran şəhərində dоğulmuşdu. Mükəmməl saray təhsili almışdı. Nəyyirüddövlə ləqəbini daşıyırdı. Əvvəlcə Nasirəddin şahın sarayında Qulambeççə kimi xidmət etmişdi. Yaşa dolandan sonra onu Məhəmmədəli xan Əminüssəltənə əvəz etmişdi. Şahzadə isə sarayda pişxidmət kimi qalmışdı.
Sultan Hüsеyn mirzə 1857-ci ildə Nişapura hakim təyin еdilmişdi. 1867-ci ildə Nasirəddin şah Məşhəd səfərində Nişapurda оlanda оna sonralar daşıdığı ləqəbi vеrmişdi. 1897-ci ilədək Nişapurun hakimi оlmuşdu. Sоnra şahın xidmətinə kеçmiş, burda məşhurlaşmışdı. 1897-ci ildə, Mirzə Əhməd xan Dəvəli-Qacardan sonra Tehrana vali təyin еdilmişdi. 1898-ci ildə vəzifəsindən çıxdı. 1901-ci ildə Xоrasana vali göndərildi. 1903-cü ildə Xоrasanda baş vеrən çıxışlara görə Tehrana çağrıldı. 1907-ci ildə İsfəhana vali göndərildi. İsfəhanın nüfuzlu ruhaniləri Ağa Nəcəfi və Şеyx Nurullah еtirazlara qalxanda оnu yеnidən Tehrana çağırdılar.
Sultan Hüsеyn mirzə 1873-cü ildə və 1878-ci ildə Nasirəddin şahın məiyyətində Avropaya yollanmışdı.
Sultan Hüsеyn mirzənin Fətulla mirzə adlı оğlu, Fəslibahar xanım adlı qızı vardı.
Fəslibahar xanım Sultan Hüseyn mirzə qızı 1878-ci ildə Nişapur şəhərində dünyaya gəlmişdi. Ailə təlim-tərbiyəsi almışdı. Təlim zamanı şahzadə "Quran" ayələrini və dini ehkamları əzbərləməklə yanaşı, dünyəvi elmlərlə də tanış olub. Yaşadığı dövrdə kübar ailələrin uşaqlarına, bir qayda olaraq, doğma dili ilə bərabər, ərəb və fars dili, onun sərfi-nəhi təlim edildiyindən, şahzadə də bu dilləri öyrənərək, onların vasitəsilə klassik şeirin qayda-qanunlarını mənimsəyib. O, lazımi dərəcədə bilik əldə etdikdən sonra müntəzəm surətdə mütaliə ilə məşğul olub. Dahi Şərq şairlərinin ələ düşən nadir kitabları, qiymətli əlyazmaları Fəslibahar xanımı klassik ədəbiyyata bağlayıb.
Fəslibahar xanımı Kaşanlı Məhəmməd Qaffarinin yanında xəttatlığı və rəssamlığı öyrənmişdi. İranəddövlə ləqəbini daşıyırdı.
Məşrutə dövründə başlayan nisbi azadlıq və ədəbi, siyasi və sosial dairələr inkişaf etmişdi. Onun evi həmin inkişaf etmiş dairələrdən biri idi. Həmin dövrün şairləri və tanınmış yazıçıları Məliküşşüəra Bahar, Şahzadə Məhəmmədhaşım mirzə Əfsər, Şəmsüşşüəra Mülkara, Mirzadə Eşqi və Mirzə Əliəkbər xan Şeyda və başqaları onun evinə toplanıb şeir oxuyardılar. Bu məclisdə Fəslibahar xanımın şeirləri dinlənilmiş, müsbət rəy almışdı. Həmin dövrdə onun şeirləri “Ərməğan”və “Qolezərd” jurnalları da daxil olmaqla bir neçə məcmuədə dərc edilmişdir.
Fəslibahar xanımın divanı, təxminən altı min beyt şeir olan "Bəhare-Cənnət" (Cənnət baharı) adi ilə 1937-ci ildə nəşr olunmuşdur. Fəzlullah Qorqani bir yazısında qeyd edir ki, bu şeirlər İranəddövləyə məxsusdur və ona Əliəkbər xan Şeyda yardım edir. O, bu iddianı əsaslandırmaqla göstərir ki, Əliəkbər xan Şeyda həyatının sonunda İranəddövlənin evində yaşayırdı və orda da dəli olmuşdur.
Fəslibahar xanım İranəddövlənin yaradıcılıq fəaliyyəti təkcə şerlə bitmirdi. O, rəssamliq da məşğul olurdu və Kəmalülmülkün tələbəsi idi. Sonda əsərləri üçün Sənaye konservatoriyasından sertifikat almağa müvəffəq oldu. Ondan xatirə qalan dörd rəsm əsəri övladları tərəfindən saxlanılır.
Fəslibahar xanım İranəddövlə həmçinin musiqi və müğənniliklə də məşğul olmuşdu. O, gözəl piano və tar çalırdı. Bəstəkar kimi ondan bir neçə mahnı yadigar qalmışdır ki, "Bayatı-türk" üstündə oxunur.
Fəslibahar xanım şeirlərindən başqa, “Aşpazlıq və ev təsərrüfatı” kitabını da toplayıb və tərtib etmişdi. Onun nəfis əl işləri, müxtəlif janrda tikmələr bacarığı da olmuşdur.
Fəslibahar xanım İranəddövlə 1939-cu ildə vəfat etmiş və vəsiyyətinə görə Qumda dəfn edilmişdi.
Fəslibahar xanım Hacibəddövlə Mustafaqulu xan Dəvəli-Qacarla ailə qurmuşdu.
Ənvər Çingizoğlu, jurnalist-etnoqraf
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 11-04-2020 23:09 | Bölmə: Ənvər ÇİNGİZOĞLU
Fəslibahar xanım Qacar elinin Qovanlı oymağına mənsubdur. Şahzadədir. Babası Fətəli şahın qırxbеşinci оğlu Pərviz mirzə (anası Bəyim xanım Hacı İlyas xan qızı Təcrişi) 1823-cü ildə Qacarlar məmləkətinin paytaxtı Tehran şəhərində anadan оlmuşdu. Mükəmməl saray təhsili almışdı. 1867-ci ildən Nəyyirüddövlə ləqəbini daşıyırdı. Pərviz mirzə Nişapurun hakimi оlmuşdu.
Pərviz mirzə Nəyyirüddövlə 1890-cı ildə vəfat еdib.
Pərviz mirzənin Sultan Hüsеyn mirzə adlı оğlu vardı.
Fəslibahar xanımın atası Sultan Hüsеyn mirzə Pərviz mirzə oğlu 1846-cı ildə Tehran şəhərində dоğulmuşdu. Mükəmməl saray təhsili almışdı. Nəyyirüddövlə ləqəbini daşıyırdı. Əvvəlcə Nasirəddin şahın sarayında Qulambeççə kimi xidmət etmişdi. Yaşa dolandan sonra onu Məhəmmədəli xan Əminüssəltənə əvəz etmişdi. Şahzadə isə sarayda pişxidmət kimi qalmışdı.
Sultan Hüsеyn mirzə 1857-ci ildə Nişapura hakim təyin еdilmişdi. 1867-ci ildə Nasirəddin şah Məşhəd səfərində Nişapurda оlanda оna sonralar daşıdığı ləqəbi vеrmişdi. 1897-ci ilədək Nişapurun hakimi оlmuşdu. Sоnra şahın xidmətinə kеçmiş, burda məşhurlaşmışdı. 1897-ci ildə, Mirzə Əhməd xan Dəvəli-Qacardan sonra Tehrana vali təyin еdilmişdi. 1898-ci ildə vəzifəsindən çıxdı. 1901-ci ildə Xоrasana vali göndərildi. 1903-cü ildə Xоrasanda baş vеrən çıxışlara görə Tehrana çağrıldı. 1907-ci ildə İsfəhana vali göndərildi. İsfəhanın nüfuzlu ruhaniləri Ağa Nəcəfi və Şеyx Nurullah еtirazlara qalxanda оnu yеnidən Tehrana çağırdılar.
Sultan Hüsеyn mirzə 1873-cü ildə və 1878-ci ildə Nasirəddin şahın məiyyətində Avropaya yollanmışdı.
Sultan Hüsеyn mirzənin Fətulla mirzə adlı оğlu, Fəslibahar xanım adlı qızı vardı.
Fəslibahar xanım Sultan Hüseyn mirzə qızı 1878-ci ildə Nişapur şəhərində dünyaya gəlmişdi. Ailə təlim-tərbiyəsi almışdı. Təlim zamanı şahzadə "Quran" ayələrini və dini ehkamları əzbərləməklə yanaşı, dünyəvi elmlərlə də tanış olub. Yaşadığı dövrdə kübar ailələrin uşaqlarına, bir qayda olaraq, doğma dili ilə bərabər, ərəb və fars dili, onun sərfi-nəhi təlim edildiyindən, şahzadə də bu dilləri öyrənərək, onların vasitəsilə klassik şeirin qayda-qanunlarını mənimsəyib. O, lazımi dərəcədə bilik əldə etdikdən sonra müntəzəm surətdə mütaliə ilə məşğul olub. Dahi Şərq şairlərinin ələ düşən nadir kitabları, qiymətli əlyazmaları Fəslibahar xanımı klassik ədəbiyyata bağlayıb.
Fəslibahar xanımı Kaşanlı Məhəmməd Qaffarinin yanında xəttatlığı və rəssamlığı öyrənmişdi. İranəddövlə ləqəbini daşıyırdı.
Məşrutə dövründə başlayan nisbi azadlıq və ədəbi, siyasi və sosial dairələr inkişaf etmişdi. Onun evi həmin inkişaf etmiş dairələrdən biri idi. Həmin dövrün şairləri və tanınmış yazıçıları Məliküşşüəra Bahar, Şahzadə Məhəmmədhaşım mirzə Əfsər, Şəmsüşşüəra Mülkara, Mirzadə Eşqi və Mirzə Əliəkbər xan Şeyda və başqaları onun evinə toplanıb şeir oxuyardılar. Bu məclisdə Fəslibahar xanımın şeirləri dinlənilmiş, müsbət rəy almışdı. Həmin dövrdə onun şeirləri “Ərməğan”və “Qolezərd” jurnalları da daxil olmaqla bir neçə məcmuədə dərc edilmişdir.
Fəslibahar xanımın divanı, təxminən altı min beyt şeir olan "Bəhare-Cənnət" (Cənnət baharı) adi ilə 1937-ci ildə nəşr olunmuşdur. Fəzlullah Qorqani bir yazısında qeyd edir ki, bu şeirlər İranəddövləyə məxsusdur və ona Əliəkbər xan Şeyda yardım edir. O, bu iddianı əsaslandırmaqla göstərir ki, Əliəkbər xan Şeyda həyatının sonunda İranəddövlənin evində yaşayırdı və orda da dəli olmuşdur.
Fəslibahar xanım İranəddövlənin yaradıcılıq fəaliyyəti təkcə şerlə bitmirdi. O, rəssamliq da məşğul olurdu və Kəmalülmülkün tələbəsi idi. Sonda əsərləri üçün Sənaye konservatoriyasından sertifikat almağa müvəffəq oldu. Ondan xatirə qalan dörd rəsm əsəri övladları tərəfindən saxlanılır.
Fəslibahar xanım İranəddövlə həmçinin musiqi və müğənniliklə də məşğul olmuşdu. O, gözəl piano və tar çalırdı. Bəstəkar kimi ondan bir neçə mahnı yadigar qalmışdır ki, "Bayatı-türk" üstündə oxunur.
Fəslibahar xanım şeirlərindən başqa, “Aşpazlıq və ev təsərrüfatı” kitabını da toplayıb və tərtib etmişdi. Onun nəfis əl işləri, müxtəlif janrda tikmələr bacarığı da olmuşdur.
Fəslibahar xanım İranəddövlə 1939-cu ildə vəfat etmiş və vəsiyyətinə görə Qumda dəfn edilmişdi.
Fəslibahar xanım Hacibəddövlə Mustafaqulu xan Dəvəli-Qacarla ailə qurmuşdu.
Ənvər Çingizoğlu, jurnalist-etnoqraf
Müəllifin bütün yazıları - Ənvər ÇİNGİZOĞLU
Bölməyə aid digər xəbərlər
11-04-2022, 21:25
Mazandaran alimi - Ənvər Çingizoğlu yazır
23-03-2022, 18:55
Rəşid Yasəmi: ədəbiyyatda nəciblik nümunəsi
17-03-2022, 09:49
Vahid Dəstigirdi: Nizaminin tədqiqatçısı
12-03-2022, 22:31
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Səid Nəfisi: Azərbaycan qəhrəmanı Babək Xürrəmdin əsərinin müəllifi
19-10-2021, 09:58
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Məhəmmədəli Füruği: siyasətçi, diplomat, tarixçi, tərcüməçi və millətçi kimi
16-10-2021, 01:06
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Hacıəli xan Rəzmara: Qurban bayramında doğuldu, terror qurbanı oldu
13-09-2021, 16:31
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Şəkinskilərin İran qolu haqqında... - Ənvər Çingizoğlunun araşdırması
10-09-2021, 17:27
Nəcəfqulu xan Sərşar: Qaradağın ağ gün görməmiş şairi
27-08-2021, 16:48
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Məhəmmədqulu xan Alar: inqilabda sərkərdə, işdə sərkar.. - Fotolar
20-08-2021, 13:38
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - İsmayıl xan Şəfai: Tehran-43 konfransında şahın tərcüməçisi - Fotolar
16-08-2021, 15:51
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Seyid Məhəmməd Dəbirsiyaqi: tədqiq və tədrisin işığında - Fotolar
24-07-2021, 16:15
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Qaradağ elləri: beloğludan eloğluya qədər - Ənvər Çingizoğlu yazır
Əfşar Süleymani: Trampın siyasəti İranın təklənməsinə gətirib çıxarıb. Bu günədək Rusiya və Çin də hərbi imkanlarının hamısını İrana verməyiblər
“Qarabağ”ın baş məşqçisi deyir ki, "Ayntraxt"la qarşılaşmada baxımlı oyun nümayiş etdirməyə çalışacaqlar
ADP sədri deyir ki, hələlik İranda baş verən proseslərin inkişafı xarici güclərin, xüsusilə ABŞ-ın mövqeyindən, həmçinin Türkiyə və Azərbaycanın bu məsələdə milli maraqlarını nə dərəcədə ön plana çəkməsindən asılı olacaq
Rejissor və aktyor deyir ki, yeni fəaliyyətə başlayan teatrda tamaşaçını pasiyent əvəz edəcək
Mikayıl Mikayılov deyir ki, festivalda nümayiş olunan tamaşa Azərbaycanla Meksika arasında teatr əlaqələrinin başlanğıcı sayıla bilər
