00:14 / 03-02-2026
Aviadaşıyıcı gəmilərə malik ölkələrin reytinqi açıqlanıb
23:39 / 02-02-2026
Tramp: "Hindistan Rusiya neftindən imtina etdi"
23:02 / 02-02-2026
İcra başçısını söyən şəxs həbs olunub
21:04 / 02-02-2026
"Velizarofficial" adlı səhifənin idarəçisi saxlanılıb
20:02 / 02-02-2026
İlham Əliyev Birləşmiş Ərəb Əmirliklərində - Yeni sənədlər imzalanıb - (Yenilənib) - Fotolar
19:41 / 02-02-2026
Xalq artistinin oğlu döyülüb
19:23 / 02-02-2026
Süleyman Mikayılov: “Nə harasa çağırılmışam, nə də ifadə vermişəm”
18:52 / 02-02-2026
Sabiq səfir: Türkiyədə görüş təşkil etməyə çalışırlar
18:00 / 02-02-2026
Qaz borusu partlayıb, yaralılar var - Yenilənib
17:55 / 02-02-2026
Generallar yeni vəzifədə polkovnik rütbəsində işləyəcək
17:16 / 02-02-2026
Cəlaloğlu: İranı silahlandırmağın mənası yoxdur
15:47 / 02-02-2026
Kreml Zelenskinin Moskvaya səfərində israrlıdır
15:17 / 02-02-2026
Oskar mükafatına namizədi həbs ediblər
15:04 / 02-02-2026
Kamran Əliyev üç prokuror təyin edib
14:20 / 02-02-2026
Apteklərdə nöqsanlar aşkar edilib
14:13 / 02-02-2026
Kreml Avropada xaos yaratmağı planlaşdırır
13:35 / 02-02-2026
Fevralın 17-də astronomik hadisə baş verəcək
13:12 / 02-02-2026
Dağlıq ərazilərə qar yağacaq - Proqnoz
13:06 / 02-02-2026
İTV-nin Yayım Şurasına yeni üzvlər seçilib
12:39 / 02-02-2026
Milli Məclisin iki komissiyası yenidən formalaşdırılıb - Siyahı
12:31 / 02-02-2026
Deputat: Azərbaycan seçkilərə qədər Ermənistanla sülh müqaviləsini imzalaya bilər
12:04 / 02-02-2026
Naxçıvan Konstitusiyasına çoxsaylı dəyişikliklər II səsvermədə təsdiqlənib
11:57 / 02-02-2026
İşsizlik dövlət üçün əlavə risklər yarada bilər
11:38 / 02-02-2026
Ay missiyasına hazırlıqlar başlayıb - Foto
11:26 / 02-02-2026
Musiqiçi oğluna 521 dildə mahnı yazıb
11:04 / 02-02-2026
Milli Məclisin iclası başlayıb
10:59 / 02-02-2026
ABŞ İranı armada ilə, Tehran Ağ evi regional müharibə ilə təhdid edir
10:58 / 02-02-2026
“QHT işi”: Mehriban Rəhimlinin məhkəməsi başlayır
10:34 / 02-02-2026
Prezident gəncləri təbrik edib - Müraciət
10:27 / 02-02-2026
Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının öz valyutası olmayacaq
20:01 / 30-01-2026
Prezident icra başçısını vəzifədən azad edib - Foto
17:31 / 29-01-2026
Vensin səfəri Güney Qafqaza nə vəd edir?
17:48 / 30-01-2026
Yerə bənzəyən planet kəşf olunub
18:15 / 30-01-2026
Vəzifəli şəxslər həbs edilib - (Yenilənib) - Foto
11:42 / 30-01-2026
Tramp üçün əlavə bəhanə: ABŞ prezidenti İraqı niyə hədəfə alıb?
15:04 / 02-02-2026
Kamran Əliyev üç prokuror təyin edib
23:45 / 29-01-2026
Ceyhun Bayramov: Azərbaycan ərazisindən İrana qarşı istifadəyə icazə verilməyəcək
13:35 / 02-02-2026
Fevralın 17-də astronomik hadisə baş verəcək
14:05 / 29-01-2026
Mollazadə: İran ətrafında vəziyyət ağır və təhlükəlidir
13:48 / 29-01-2026
Zəngilana növbəti köç karvanı gedib - (Yenilənib)
15:01 / 29-01-2026
Rusiya ordusu bir şəhəri ələ keçirib, iki şəhərə doğru irəliləyir
Mirzə İsmayıl xan Zəncani: əmr müzakirə edilmir.. - Fotolar
Tarix: 30-07-2020 11:28 | Bölmə: Ənvər ÇİNGİZOĞLU
Bütün qəhrəmanlar xalqın gen yaddaşında əbədi yaşamağa layiqdirlər. Amma elələri var ki, tam qəhrəman ola bilmirlər. Çünki zaman keçdikcə, məlum olur ki, nə qədər cəsarətli, cəngavər, qorxmaz və mətanətli olsa da, qəhrəmanlığın zirvəsinə ucala bilməyib. Çatışmayan cəhətləri olub. Bizim qəhrəman da tam seyil. O, bütün zamanlarda, bütün dövrlərdə öz xalqına ləyaqətlə xidmət etsə də, sonda mükəmməl ola bilmədi. Nədən? Nədənini açıqlayaq..
Adyutantbası Mirzə İsmayıl xan (1849-1909) Zəncan əhalisindən olub, Mirzə Ələkbər xan adyutantbasının oğlu idi. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı. Hərbi məktəbdə oxumuşdu. Qacarlar ordusunda leytenant rütbəsindən general rütbəsinədək yüksəlmişdi. Seyfüssəltənə ləqəbini daşıyırdı.
O, 1883-cu ildə general rutbəsi alaraq, Nasirəddin şah tərəfindən topxanaya adyutantbası təyin edilmişdi. Mirzə İsmayıl xan uzun illər bu vəzifədə xidmət etmişdi.
1889-cu ildə Zəncan və Kirmanşah əhalisindən təşkil edilmis alay bir muddət Mirzə İsmayıl xanIn nəzarətində olmuşdu. O, bu alayda artilleriya rəisi vəzifəsini dasıyırdı. Çox cəsur və qorxmaz insan olan general Mirzə İsmayıl xan həm də savadlı və xoş xəttə malik, sair təbiətli idi.
Mirzə İsmayıl xan 1896-cı ildə framasan cəmiyyət olan “Adəmiyyət” təşkilatının üzvü idi.
1897-ci ildə baş vermiş hadisədən sonra Mirzə İsmayıl xan öz məğrurluğu və cəsarəti ilə bu gun də xatirələrdə yaşayır. O hadisə ilə əlaqədar məlumatlara bir çox muəllifin yazılarında rast gəlmək olar. Mehdi Bamdad yazır ki, həmin il Hərbi nazir, sahzadə Vəcihulla mirzə ilə Mirzə İsmayıl arasında xosagəlməz əhvalat baş verib. Adyutantbası Mirzə İsmayıl xan hamının qarşısında sahzadənin pis əməllər sahibi olduğunu söyləyib. Əmir xan Sərdar ləqəbli olan Vəcihulla mirzə şahın və Baş nazir Əminüddövlənin icazəsi ilə ona çubuq vurulub. Mirzə İsmayıl xan hətta falaqqanın altında da sahzadəyə ağır sozlər deyib, təslim olmayıb, onun pis kecmişini və nöqsanlarını xatırladıb. İran Kazak briqadasının rəisi polkovnik V. A. Kosoqovski bu hadisə ilə əlaqədar yazır ki, Hərbi nazirin istirakı ilə generalın, artilleriya rəisi Qəzvinin Cere topxanasında mühakiməsi olunub. Sədaqətli topçu əsgərlər öz rəislərinin təhqir edilməsindən o qədər qəzəbləniblər ki, özlərini zorla saxlayıblar. Onlar hətta maaşlarından imtina edərək Hərbi nazirliyin binasını tərk ediblər. Sərdar Əmir xanın əmri ilə Mirzə İsmayıl xan və qardaşı həbs olunublar. Onların ayaqlarını falaqqaya salıb, işgəncə veriblər.
İsmayıl xan II dərəcəli “Müqəddəs Anna” ordeninə layiq görülmüş hərbçi idi. Onun qardaşı mirpənc (general-leytenant) Məhəmmədibrahim xanın I dərəcəli Şiri-Xursid nişanı vardı.
Bu nəcib insanlara cox ağır cəza vermək istədikdə Baş nazir Əli xan Əminüddövlə mudaxilə edərək mane olub. Bacısı Tacmah Afaqüddövlə xanımın əri Talış xanı, Fətulla xan Ərfəüssəltənə onlar zindanda qaldıqları müddətdə yemək və dərman göndərib, bu da onların tezliklə sağalmalarına çox kömək edib.
Məlumat üçün bildirək ki, Tacmah Afaqüddövlə xanım İranın məşhur tərcüməçilərindən biridir. Nəriman Nərimanovun “Nadir şah” əsərini fars dilinə çevirmişdi..
Mirzə İsmayıl xan 1901-ci ildə Azərbaycana gəlib, Təbrizdə də artilleriyanın baş adyutantı vəzifəsində xidmət edib. O, 1909-cu ilədək bu vəzifədə çalışıb.
Məhəmmədəli şah Qacar konstitusiyanı ləğv edərək, Rusiyadan, Böyük Britaniyadan dəstək aldıqdan sonra 1908-ci ildə parlamenti bombardman edib. Mirzə İsmayıl xan artilleriyanın rəisi kimi Baş komandan olan şahın əmrindən çıxa bilməyib.
Mirzə İsmayıl xan 1909-cu ilin 2 avqustunda inqilab məhkəməsində muhakimə olunaraq edam edilib. Onun ölüm hökmünü verən adam – Mirzə İbrahim Zəncani uzaq qohumu idi...
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 30-07-2020 11:28 | Bölmə: Ənvər ÇİNGİZOĞLU
Bütün qəhrəmanlar xalqın gen yaddaşında əbədi yaşamağa layiqdirlər. Amma elələri var ki, tam qəhrəman ola bilmirlər. Çünki zaman keçdikcə, məlum olur ki, nə qədər cəsarətli, cəngavər, qorxmaz və mətanətli olsa da, qəhrəmanlığın zirvəsinə ucala bilməyib. Çatışmayan cəhətləri olub. Bizim qəhrəman da tam seyil. O, bütün zamanlarda, bütün dövrlərdə öz xalqına ləyaqətlə xidmət etsə də, sonda mükəmməl ola bilmədi. Nədən? Nədənini açıqlayaq..
Adyutantbası Mirzə İsmayıl xan (1849-1909) Zəncan əhalisindən olub, Mirzə Ələkbər xan adyutantbasının oğlu idi. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı. Hərbi məktəbdə oxumuşdu. Qacarlar ordusunda leytenant rütbəsindən general rütbəsinədək yüksəlmişdi. Seyfüssəltənə ləqəbini daşıyırdı.
O, 1883-cu ildə general rutbəsi alaraq, Nasirəddin şah tərəfindən topxanaya adyutantbası təyin edilmişdi. Mirzə İsmayıl xan uzun illər bu vəzifədə xidmət etmişdi.
1889-cu ildə Zəncan və Kirmanşah əhalisindən təşkil edilmis alay bir muddət Mirzə İsmayıl xanIn nəzarətində olmuşdu. O, bu alayda artilleriya rəisi vəzifəsini dasıyırdı. Çox cəsur və qorxmaz insan olan general Mirzə İsmayıl xan həm də savadlı və xoş xəttə malik, sair təbiətli idi.
Mirzə İsmayıl xan 1896-cı ildə framasan cəmiyyət olan “Adəmiyyət” təşkilatının üzvü idi.
1897-ci ildə baş vermiş hadisədən sonra Mirzə İsmayıl xan öz məğrurluğu və cəsarəti ilə bu gun də xatirələrdə yaşayır. O hadisə ilə əlaqədar məlumatlara bir çox muəllifin yazılarında rast gəlmək olar. Mehdi Bamdad yazır ki, həmin il Hərbi nazir, sahzadə Vəcihulla mirzə ilə Mirzə İsmayıl arasında xosagəlməz əhvalat baş verib. Adyutantbası Mirzə İsmayıl xan hamının qarşısında sahzadənin pis əməllər sahibi olduğunu söyləyib. Əmir xan Sərdar ləqəbli olan Vəcihulla mirzə şahın və Baş nazir Əminüddövlənin icazəsi ilə ona çubuq vurulub. Mirzə İsmayıl xan hətta falaqqanın altında da sahzadəyə ağır sozlər deyib, təslim olmayıb, onun pis kecmişini və nöqsanlarını xatırladıb. İran Kazak briqadasının rəisi polkovnik V. A. Kosoqovski bu hadisə ilə əlaqədar yazır ki, Hərbi nazirin istirakı ilə generalın, artilleriya rəisi Qəzvinin Cere topxanasında mühakiməsi olunub. Sədaqətli topçu əsgərlər öz rəislərinin təhqir edilməsindən o qədər qəzəbləniblər ki, özlərini zorla saxlayıblar. Onlar hətta maaşlarından imtina edərək Hərbi nazirliyin binasını tərk ediblər. Sərdar Əmir xanın əmri ilə Mirzə İsmayıl xan və qardaşı həbs olunublar. Onların ayaqlarını falaqqaya salıb, işgəncə veriblər.
İsmayıl xan II dərəcəli “Müqəddəs Anna” ordeninə layiq görülmüş hərbçi idi. Onun qardaşı mirpənc (general-leytenant) Məhəmmədibrahim xanın I dərəcəli Şiri-Xursid nişanı vardı.
Bu nəcib insanlara cox ağır cəza vermək istədikdə Baş nazir Əli xan Əminüddövlə mudaxilə edərək mane olub. Bacısı Tacmah Afaqüddövlə xanımın əri Talış xanı, Fətulla xan Ərfəüssəltənə onlar zindanda qaldıqları müddətdə yemək və dərman göndərib, bu da onların tezliklə sağalmalarına çox kömək edib.
Məlumat üçün bildirək ki, Tacmah Afaqüddövlə xanım İranın məşhur tərcüməçilərindən biridir. Nəriman Nərimanovun “Nadir şah” əsərini fars dilinə çevirmişdi..
Mirzə İsmayıl xan 1901-ci ildə Azərbaycana gəlib, Təbrizdə də artilleriyanın baş adyutantı vəzifəsində xidmət edib. O, 1909-cu ilədək bu vəzifədə çalışıb.
Məhəmmədəli şah Qacar konstitusiyanı ləğv edərək, Rusiyadan, Böyük Britaniyadan dəstək aldıqdan sonra 1908-ci ildə parlamenti bombardman edib. Mirzə İsmayıl xan artilleriyanın rəisi kimi Baş komandan olan şahın əmrindən çıxa bilməyib.
Mirzə İsmayıl xan 1909-cu ilin 2 avqustunda inqilab məhkəməsində muhakimə olunaraq edam edilib. Onun ölüm hökmünü verən adam – Mirzə İbrahim Zəncani uzaq qohumu idi...
Müəllifin bütün yazıları - Ənvər ÇİNGİZOĞLU
Bölməyə aid digər xəbərlər
11-04-2022, 21:25
Mazandaran alimi - Ənvər Çingizoğlu yazır
23-03-2022, 18:55
Rəşid Yasəmi: ədəbiyyatda nəciblik nümunəsi
17-03-2022, 09:49
Vahid Dəstigirdi: Nizaminin tədqiqatçısı
12-03-2022, 22:31
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Səid Nəfisi: Azərbaycan qəhrəmanı Babək Xürrəmdin əsərinin müəllifi
19-10-2021, 09:58
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Məhəmmədəli Füruği: siyasətçi, diplomat, tarixçi, tərcüməçi və millətçi kimi
16-10-2021, 01:06
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Hacıəli xan Rəzmara: Qurban bayramında doğuldu, terror qurbanı oldu
13-09-2021, 16:31
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Şəkinskilərin İran qolu haqqında... - Ənvər Çingizoğlunun araşdırması
10-09-2021, 17:27
Nəcəfqulu xan Sərşar: Qaradağın ağ gün görməmiş şairi
27-08-2021, 16:48
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Məhəmmədqulu xan Alar: inqilabda sərkərdə, işdə sərkar.. - Fotolar
20-08-2021, 13:38
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - İsmayıl xan Şəfai: Tehran-43 konfransında şahın tərcüməçisi - Fotolar
16-08-2021, 15:51
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Seyid Məhəmməd Dəbirsiyaqi: tədqiq və tədrisin işığında - Fotolar
24-07-2021, 16:15
Ənvər ÇİNGİZOĞLU - Qaradağ elləri: beloğludan eloğluya qədər - Ənvər Çingizoğlu yazır
Əfşar Süleymani: Trampın siyasəti İranın təklənməsinə gətirib çıxarıb. Bu günədək Rusiya və Çin də hərbi imkanlarının hamısını İrana verməyiblər
“Qarabağ”ın baş məşqçisi deyir ki, "Ayntraxt"la qarşılaşmada baxımlı oyun nümayiş etdirməyə çalışacaqlar
ADP sədri deyir ki, hələlik İranda baş verən proseslərin inkişafı xarici güclərin, xüsusilə ABŞ-ın mövqeyindən, həmçinin Türkiyə və Azərbaycanın bu məsələdə milli maraqlarını nə dərəcədə ön plana çəkməsindən asılı olacaq
Rejissor və aktyor deyir ki, yeni fəaliyyətə başlayan teatrda tamaşaçını pasiyent əvəz edəcək
Mikayıl Mikayılov deyir ki, festivalda nümayiş olunan tamaşa Azərbaycanla Meksika arasında teatr əlaqələrinin başlanğıcı sayıla bilər
